Senet Protesto Süresi | Kredi Hesaplama | Kredi Notu Sorgulama

Senet Protesto Süresi



Senet Protesto Süresi

Alacaklı ile borçlu arasındaki borç anlaşmasını düzenleyen evraklardan biri de senettir. Senetlerin her iki taraf için de hukuki yaptırımları vardır. Alacaklının senet ödemesi için icra hakkını kullanabileceği gibi, öncesinde protesto işlemi de yapabilir. Elinde senet olanlar için senet protesto süresi nedir sorusu önemlidir.

Senet Nedir?

Borcun ileri bir tarihte ödeneceğini teminat altına alan kıymetli evraklara senet denir. Senetler alacak ve borç ilişkisini belirler. Senetlerin geçerli olabilmesi için bir takım şekil şartları bulunmaktadır. Senet üzerinde alacaklı, borçlu ve varsa kefilin imzalarının eksiksiz olma şartı vardır. Borç miktarı ve vade mutlaka belirtilmiş olmalıdır. Senetlerin geçerliliği üç yıldır. Üç yıl içinde tahsilatı yapılmamış senetler için herhangi bir işlem uygulanmaz. Bu durumun istisnası ise şöyledir; üç yılın herhangi bir döneminde icra işlemine tabi tutulan senetler için tekrar üç yıllık zaman aşımı süresi başlar. Alacaklı ile borçlu arasında oluşabilecek anlaşmazlık durumlarında hukuk mercileri, senedin usulüne uygun düzenlenip düzenlenmediğini dikkate alır. Senet tek kalemle, mümkünse mavi renkle tertip edilmelidir. Borçlu ve alacaklı bilgileri ayrıntılı olarak yer almalıdır. Senetler, kıymetli evrak statüsünde olduğu için, sonradan yapılan herhangi bir değişiklik sahtecilik kapsamına girer. Senedin aslı düzenlendiği tarihteki biçimidir. Borçlunun senedin tahribata uğratıldığını düşündüğü durumlarda yasal haklarını kullanma hakkı vardır.

Senet Protestosu Nasıl Yapılır?

Senet protestosunun 2 yöntemi vardır. Senet eğer bankaya verilmiş ise, banka borç tarihinden iki gün önce alacaklıya ödeme günüyle ilgili bilgilendirme yapar. Borçlu, borcunu ödemediği durumda vade bitiminden iki iş günü içinde bankanın senedi protesto etme hakkı vardır. Bankacılık sistemlerinde senet protestosu otomatik olarak zamanlanır. Bankaya verilmemiş senet ise vade bitiminden bir gün sonra noter kanalıyla protesto edilebilir. Her 2 işlem için de protestonun noter aracılığıyla yapılması gerekmektedir. Protesto edilen senetlerde, noter masrafları da borçlu kişinin yükümlülüğündedir.

Noterde protesto edilecek senede ilişkin belge hazırlandıktan sonra, borçluya protesto tebligatı gönderilir. Bu işlem için belirlenmiş ücret ödenir. Bu ücret her sene değişmektedir.

Borçlu protesto edilmiş senedi için ödeme yaparsa protesto işlemi otomatik olarak son bulur. Borç, alacaklıya elden ödenir ise bankanın ödemeden haberdar edilmesi gerekmektedir. Banka senet çıkışı denilen işlemi gerçekleştirir ve senet borcun ödenmesinden dolayı işlemden kalkar. Borçlu, eft ya da havale gibi bankacılık işlemleri kanalları ile de borcunu ödeyebilir.

Noter Olmaması Durumunda Ne Yapılabilir?

Ne yazık ki senet protesto işlemlerinin noter kanalıyla yapılması mecburidir. Yaşanılan bölgede noter olmaması durumunda yapılabilecek en sağlıklı işlem senedi bankaya vermektir. Bankalar, senet vadesi ve ödemesi ile bilgileri otomatik olarak takip ettikleri için alacaklı senedin tahsili için riskli duruma düşmekten kurtulacaktır. Protesto işlemi yapılamıyor ise, senetle ilgili haciz işlemleri başlatılabilir. Senedi bankaya verirken protestolu ya da protestosuz olarak seçim yapılabilir. Borçlunun senedi ödeyeceğine ilişkin güven varsa senet protestosuz olarak bankaya teslim edilebilir. Alacaklı, borçlunun ödemeyi aksatacağı ihtimalini düşünüyorsa protestolu olarak senedi vermesi alacaklının menfaatine olacaktır.

Protesto Edilmiş Senedin Ödenmemesi

Banka tarafından protesto edilmiş senedin ödenmemesi durumunda, borçlunun bilgileri siciline işlenmektedir. Senet ödemelerinde gecikme durumu da kredi ve kredi kartı gibi banka sicilini etkilemektedir. Kredi notu düşeceği gibi, kara listeye girme söz konusu olabilmektedir. Senet ödemeleri de bankaların müşterilerinin ödeme performanslarını değerlendirdiği unsurlardan biridir. Bunun dışında senet ister banka, ister bireysel olarak protesto edilmiş olsun; ödenmemesi durumunda icra daireleri kanalıyla tahsilatı yapılabilmektedir.

Protesto Sonrası Ödenmeyen Senetler İçin Yapılabilecekler

Alacaklı senedini protesto ettikten sonra bile ödemeyi alamamış ise icra daireleri kanalıyla haciz işlemi başlatabilir. Borçlu bireysel ya da vekalet verdiği avukatı kanalıyla icra dairesine başvurusunu yapar. Hazırlanan dosya sonrası alacaklıya borcunu ödeme ve itiraz sürelerinin de belirtildiği bir tebligat ulaştırılır. Tebligatı alan alacaklı geçerli bir nedeni varsa borca itiraz edebilir. İtiraz hakkı olmayan borçlu senedi ödemekle yükümlüdür. Borçlu isterse borcu taksitle ödemek istediğini bildirir. Alacaklı ile anlaşma yapılırsa borç taksitlere bağlanır. Borcun ödenmemesi ya da takside bağlanmaması durumunda haciz işlemleri başlatılabilir. Borçlunun banka hesapları ve malvarlığı üzerine haciz konur. Eğer belirlenebilir bir maaşı varsa, maaşın dörtte bir kadar kısmı toplam borcun bitimine kadar kesintiye uğrar. Bunların satışı sonrası elde edilecek tutar alacaklının borcunu tahsil etmesi için kullanılır. Borçlunun, borcunu ödeyebilecek durumu olmadığını beyan etmesi durumunda ise borcun ödenmesi ile ilgili işlem yapılamamaktadır. Ayrıca borçluya hapis veya para cezası uygulanamamaktadır.

Alacak verecek ilişkisini düzenleyen her türlü evrak gibi, senetler de yasada kıymetli evrak olarak tanımlanırlar. Yasa alacaklıyı ‘lehtar’, borçluyu ise ‘muhatap’ olarak adlandırır. Ödemeler konusunda alacaklının olduğu kadar borçlunun da hakları mevcuttur. Yasalar ödeme durumu olmayan kişileri borç ile ilgili yaptırıma uğratamaz. Lehtar ve muhatap tarafların mağdur olmaması için senet düzenlenirken, belirlenen kurallara uygun olması şartı aranmaktadır.



Etiketler: , , , ,

Yorum Yaz